จิตวิทยาทั่วไป และ สุขภาพจิต รับมือ “เพื่อนเป็นพิษ”


‘เพื่อนเป็นพิษ’ มิตรภาพจำแลง ไม่อยากพบบางครั้งเลิกคบยาก เอ็มเอสเอ็นบีซี – คนมากมายคงเคยมีโอกาสพบพานและรู้จัก ‘เพื่อนเป็นพิษ’ อาทิ คนที่หมกมุ่นอยู่กับตัวเอง คนที่ซึมเศร้าตลอดกาล หรือคนที่ช่างวิจารณ์ให้เราเจ็บใจได้บ่อยๆ หากเพื่อนแบบนี้ยังอยู่ข้างตัวคุณ วิธีรับมืออาจพอมีอยู่บ้าง เว็บไซต์ TODAY.com และนิตยสารเซลฟ์ได้ร่วมกันสำรวจความคิดเห็นเกี่ยวกับมิตรภาพเป็นพิษ และได้รับคำตอบจากผู้หญิง 18,000 คน และผู้ชาย 4,000 คน ซึ่งพบว่าผู้หญิง 84% และผู้ชาย 75% เคยมีเพื่อนเป็นพิษ ณ บางช่วงเวลาของชีวิต 65% บอกว่ามีหรือเคยมีเพื่อนที่พูดแต่เรื่องของตัวเอง, 59% มีหรือเคยมีเพื่อนที่ทำตัวเหมือนแวมไพร์สูบอารมณ์เพราะห่อเหี่ยวตลอดเวลา, 55% มีหรือเคยมีเพื่อนช่างจิกกัด, 45% มีหรือเคยมีเพื่อนชอบแทงข้างหลัง และอันดับ5 คือเพื่อนเสแสร้ง เชื่อถือไม่ได้ 37% กระนั้น ผู้ตอบแบบสอบถามถึง 83% สารภาพว่าคบกับเพื่อนเป็นพิษอยู่นาน เพราะคิดว่าอย่างไรก็เพื่อนจึงทำใจยากที่จะเลิกคบหา หากอยู่ในสถานการณ์เช่นนั้น มีเคล็ดลับที่อาจนำไปลองใช้ดูได้ ดังนี้ เพื่อนที่เอาแต่ตัวเอง : เปลี่ยนบทสนทนาจากเรื่องของเขา/เธอเป็นเรื่องของคุณ (ซึ่งอาจไม่ง่ายนัก) เปลี่ยนหัวข้อหรือบอกเพื่อนตรงๆ ว่าคุณก็ต้องการและสมควรได้รับความสนใจตอบกลับมาบ้าง ซึมเศร้าเรื้อรัง : กำหนดขอบเขตชัดเจน และบอกเขา/เธอถึงขีดจำกัดนั้น (บังคับให้ปฏิบัติตาม!) รวมถึงส่งเสริมให้เพื่อนคนนั้นคบหาเพื่อนคนอื่นๆ ช่างจิกกัด : มั่นใจในคุณค่าและความคิดเห็นของคุณเอง และรู้ว่าคุณอาจจำเป็นต้องแสดงอาการเห็นด้วยหรือไม่เห็นด้วยกับคำวิจารณ์นั้น ไม่เช่นนั้นความสัมพันธ์ของคุณจะมีแต่ความขัดแย้ง ชอบแทงข้างหลัง : ตระหนักว่าเพื่อนคนนั้นเป็นศัตรูในร่างมิตรและระวังตัว หรือถ้าทนไม่ไหวก็เลิกคบได้เลย เสแสร้ง : คุณต้องเตือนว่าเขา/เธอเคยรับปากอะไรไว้ และเลิกเชื่อถือคนที่ไม่เคยเชื่อถือได้ ดร.เกล ซาลซ์ ผู้ช่วยศาสตราจารย์จิตเวช โรงพยาบาลนิวยอร์ก เพรสไบทีเรียน ชี้ว่าการที่ไม่สามารถทิ้งเพื่อนเป็นพิษได้มีเหตุผลเช่นเดียวกับการที่เรายังคงอยู่ในความสัมพันธ์ที่บกพร่องผิดพลาดทุกรูปแบบ เช่น อาจรู้สึกผิดที่จะตัดขาด หรือคนๆ นั้นยังมีความสำคัญต่อเราในบางด้าน แม้จะเลวร้ายในบางด้านก็ตาม แม้ผู้ตอบแบบสอบถาม 37% บอกว่าซ่อนเพื่อนในเฟซบุ๊กเวลาไม่พอใจหรือเบื่อหน่ายกับพฤติกรรมของเพื่อนคนนั้น แต่จริงๆ แล้วยังมีวิธีจัดการกับเพื่อนเป็นพิษในรูปแบบอื่นๆ ทั้งโดยตรงและโดยอ้อม 47% บอกว่าใช้เวลาเพื่อให้ใจเย็นลง และ 53% ตัดสินใจอย่างมีสติในการดาวน์เกรดเพื่อนเป็นพิษให้อยู่ในสถานะแค่คนรู้จัก จากข้อมูลการสำรวจ (คำตอบส่วนใหญ่มาจากผู้หญิง) ยังพบว่าเพื่อนเป็นพิษของผู้ตอบ 80% เป็นผู้หญิง (ผู้ชาย 47%, ผู้หญิง 87%) และ 22% มีเพื่อนเป็นพิษเป็นผู้ชาย (ผู้ชาย 57%, ผู้หญิง 14%) หรืออีกนัยหนึ่งคือ ผู้ชายมีแนวโน้มเป็นพิษกับผู้ชายด้วยกัน และผู้หญิงเป็นพิษกับผู้หญิจิตวิทยาทั่วไป และ สุขภาพจิต รับมือ “เพื่อนเป็นพิษ” ‘เพื่อนเป็นพิษ’ มิตรภาพจำแลง ไม่อยากพบบางครั้งเลิกคบยาก เอ็มเอสเอ็นบีซี – คนมากมายคงเคยมีโอกาสพบพานและรู้จัก ‘เพื่อนเป็นพิษ’ อาทิ คนที่หมกมุ่นอยู่กับตัวเอง คนที่ซึมเศร้าตลอดกาล หรือคนที่ช่างวิจารณ์ให้เราเจ็บใจได้บ่อยๆ หากเพื่อนแบบนี้ยังอยู่ข้างตัวคุณ วิธีรับมืออาจพอมีอยู่บ้าง เว็บไซต์ TODAY.com และนิตยสารเซลฟ์ได้ร่วมกันสำรวจความคิดเห็นเกี่ยวกับมิตรภาพเป็นพิษ และได้รับคำตอบจากผู้หญิง 18,000 คน และผู้ชาย 4,000 คน ซึ่งพบว่าผู้หญิง 84% และผู้ชาย 75% เคยมีเพื่อนเป็นพิษ ณ บางช่วงเวลาของชีวิต 65% บอกว่ามีหรือเคยมีเพื่อนที่พูดแต่เรื่องของตัวเอง, 59% มีหรือเคยมีเพื่อนที่ทำตัวเหมือนแวมไพร์สูบอารมณ์เพราะห่อเหี่ยวตลอดเวลา, 55% มีหรือเคยมีเพื่อนช่างจิกกัด, 45% มีหรือเคยมีเพื่อนชอบแทงข้างหลัง และอันดับ5 คือเพื่อนเสแสร้ง เชื่อถือไม่ได้ 37% กระนั้น ผู้ตอบแบบสอบถามถึง 83% สารภาพว่าคบกับเพื่อนเป็นพิษอยู่นาน เพราะคิดว่าอย่างไรก็เพื่อนจึงทำใจยากที่จะเลิกคบหา หากอยู่ในสถานการณ์เช่นนั้น มีเคล็ดลับที่อาจนำไปลองใช้ดูได้ ดังนี้ เพื่อนที่เอาแต่ตัวเอง : เปลี่ยนบทสนทนาจากเรื่องของเขา/เธอเป็นเรื่องของคุณ (ซึ่งอาจไม่ง่ายนัก) เปลี่ยนหัวข้อหรือบอกเพื่อนตรงๆ ว่าคุณก็ต้องการและสมควรได้รับความสนใจตอบกลับมาบ้าง ซึมเศร้าเรื้อรัง : กำหนดขอบเขตชัดเจน และบอกเขา/เธอถึงขีดจำกัดนั้น (บังคับให้ปฏิบัติตาม!) รวมถึงส่งเสริมให้เพื่อนคนนั้นคบหาเพื่อนคนอื่นๆ ช่างจิกกัด : มั่นใจในคุณค่าและความคิดเห็นของคุณเอง และรู้ว่าคุณอาจจำเป็นต้องแสดงอาการเห็นด้วยหรือไม่เห็นด้วยกับคำวิจารณ์นั้น ไม่เช่นนั้นความสัมพันธ์ของคุณจะมีแต่ความขัดแย้ง ชอบแทงข้างหลัง : ตระหนักว่าเพื่อนคนนั้นเป็นศัตรูในร่างมิตรและระวังตัว หรือถ้าทนไม่ไหวก็เลิกคบได้เลย เสแสร้ง : คุณต้องเตือนว่าเขา/เธอเคยรับปากอะไรไว้ และเลิกเชื่อถือคนที่ไม่เคยเชื่อถือได้ ดร.เกล ซาลซ์ ผู้ช่วยศาสตราจารย์จิตเวช โรงพยาบาลนิวยอร์ก เพรสไบทีเรียน ชี้ว่าการที่ไม่สามารถทิ้งเพื่อนเป็นพิษได้มีเหตุผลเช่นเดียวกับการที่เรายังคงอยู่ในความสัมพันธ์ที่บกพร่องผิดพลาดทุกรูปแบบ เช่น อาจรู้สึกผิดที่จะตัดขาด หรือคนๆ นั้นยังมีความสำคัญต่อเราในบางด้าน แม้จะเลวร้ายในบางด้านก็ตาม แม้ผู้ตอบแบบสอบถาม 37% บอกว่าซ่อนเพื่อนในเฟซบุ๊กเวลาไม่พอใจหรือเบื่อหน่ายกับพฤติกรรมของเพื่อนคนนั้น แต่จริงๆ แล้วยังมีวิธีจัดการกับเพื่อนเป็นพิษในรูปแบบอื่นๆ ทั้งโดยตรงและโดยอ้อม 47% บอกว่าใช้เวลาเพื่อให้ใจเย็นลง และ 53% ตัดสินใจอย่างมีสติในการดาวน์เกรดเพื่อนเป็นพิษให้อยู่ในสถานะแค่คนรู้จัก จากข้อมูลการสำรวจ (คำตอบส่วนใหญ่มาจากผู้หญิง) ยังพบว่าเพื่อนเป็นพิษของผู้ตอบ 80% เป็นผู้หญิง (ผู้ชาย 47%, ผู้หญิง 87%) และ 22% มีเพื่อนเป็นพิษเป็นผู้ชาย (ผู้ชาย 57%, ผู้หญิง 14%) หรืออีกนัยหนึ่งคือ ผู้ชายมีแนวโน้มเป็นพิษกับผู้ชายด้วยกัน และผู้หญิงเป็นพิษกับผู้หญิงด้วยกัน เดวิด เฟรเดอริก ผู้ช่วยศาสตราจารย์รับเชิญสาขาจิตวิทยา มหาวิทยาลัยฮาวาย อธิบายว่ามิตรภาพระหว่างผู้หญิงมักเกี่ยวข้องกับความสนิทสนมและการแลกเปลี่ยนความรู้สึกระหว่างกัน ซึ่งเปิดช่องสำหรับการโจมตีจากเพื่อนเป็นพิษ ขณะที่มิตรภาพของผู้ชายจะรวมศูนย์อยู่ที่งานและกิจกรรมต่างๆ เช่น กีฬา มากกว่าการแลกเปลี่ยนความรู้สึก จึงเหลือช่องว่างให้เพื่อนเป็นพิษโจมตีน้อยมาก ไอรีน เลวิน ศาสตราจารย์จิตเวช มหาวิทยาลัยนิวยอร์ก และผู้ก่อตั้งเดอะ เฟรนด์ชิป บล็อก เสริมว่ามิตรภาพอาจมีทั้งสร้างสรรค์และทำลาย “การศึกษาหลายฉบับแสดงให้เห็นว่า มิตรภาพใกล้ชิดช่วยลดความเครียดและความเสี่ยงซึมเศร้า ส่งเสริมสุขภาพและทำให้อายุขัยยืนยาว เราไม่ได้แค่สามารถขอคำแนะนำและกำลังใจจากเพื่อนเท่านั้น แต่ความรู้สึกว่าตัวเองเป็นที่เข้าใจและได้รับการสนับสนุนมีค่าแบบที่ไม่สามารถประเมินได้” กระนั้น เลวินสำทับว่า บางครั้งเราควรประเมินมิตรภาพที่มีอยู่ โดยเฉพาะหากคิดว่ากำลังพบเจอเพื่อนเป็นพิษ และตระหนักว่าไม่เคยสายเกินไปในการสร้างมิตรภาพ และเพื่อนใหม่อาจเป็นเพื่อนที่ดีกว่าและทำให้เรามีความสุขมากกว่าเดิม

 ขอบคุณข้อมูล จิตวิทยาทั่วไป และ สุขภาพจิต จาก ASTV ผู้จัดการออนไลน์ 27 ตุลาคม 2554

 แต่ก่อนจะเลิกคบใคร ถ้าไม่เหลืออดเหลือทนจริงๆ “การให้อภัย” ควรเป็นอันดับแรกที่คิดถึงก่อนนะคะ และหากช่วยตักเตือนเพื่อนได้ ก็ถือเป็นความรักแท้ที่มีต่อกัน แต่หากเราถึงกับต้องทนทุกข์ ทำใจไม่ได้จริงๆ ก็อาจจะห่างๆออกมาตั้งหลักก่อน แล้วค่อยคิดต่อไป

ใส่ความเห็น

Fill in your details below or click an icon to log in:

WordPress.com Logo

You are commenting using your WordPress.com account. Log Out / เปลี่ยนแปลง )

Twitter picture

You are commenting using your Twitter account. Log Out / เปลี่ยนแปลง )

Facebook photo

You are commenting using your Facebook account. Log Out / เปลี่ยนแปลง )

Google+ photo

You are commenting using your Google+ account. Log Out / เปลี่ยนแปลง )

Connecting to %s